Gottman Çift Terapisi

Çift Terapisi Nedir?

Çift terapisi, romantik ilişkide yaşanan güçlüklerin iki partnerle birlikte ele alındığı psikoterapi sürecidir. Evli çiftlerin yanı sıra sevgili, nişanlı veya uzun süreli ilişki içerisinde olan çiftler de çift terapisine başvurabilir. Bu nedenle internette sıklıkla kullanılan evlilik terapisi, ilişki terapisi ve çift terapisi ifadeleri bazı durumlarda benzer bir destek arayışını tanımlar.

Çift terapisinde amaç “kimin haklı olduğunu” belirlemek değildir. Bunun yerine çiftin ilişkide birlikte oluşturduğu örüntüleri anlamak, birbirlerini daha iyi duyabilmelerini desteklemek ve ilişki içerisinde daha işlevsel yollar geliştirebilmek üzerine çalışılır.

Gottman Çift Terapisi nedir?

İlişkilerde yaşanan sorunlar çoğu zaman tek bir tartışmadan ya da anlaşmazlıktan ibaret değildir. Zaman içerisinde tekrar eden çatışmalar, anlaşılmadığını hissetmek, duygusal olarak uzaklaşmak veya ilişkide biriken kırgınlıklar çiftlerin birbirlerine ulaşmasını giderek zorlaştırabilir.

Gottman Çift Terapisi, çiftlerin ilişkilerindeki etkileşim biçimlerini ve tekrar eden ilişki döngülerini anlamaya odaklanan, araştırmalara dayalı bir çift terapisi yaklaşımıdır. Gottman yaklaşımında yalnızca yaşanan sorunlara değil; çiftin arkadaşlığına, duygusal yakınlığına, güven duygusuna, çatışmalarını nasıl yönettiğine ve birbirlerinin ihtiyaçlarına nasıl karşılık verdiklerine de bakılır. Amaç çiftlerin hiç tartışmaması değildir. Her ilişkide fikir ayrılıkları, farklı beklentiler ve zaman zaman çözülemeyen meseleler olabilir. Önemli olan çiftin bu farklılıklarla nasıl ilişki kurduğu ve çatışma sırasında birbirlerine nasıl yaklaştığıdır.

Çift Terapisinde Hangi Konular Ele Alınabilir?

Her ilişkinin öyküsü ve terapiye başvurma nedeni farklıdır. Bu nedenle çift terapisi yalnızca çok yoğun çatışma yaşayan çiftlere yönelik değildir. Çift terapisi sürecinde;

* Tekrarlayan tartışmalar ve çözülemeyen çatışmalar

* İletişim güçlükleri

* Duygusal uzaklaşma

* İlişkide yalnız veya anlaşılmamış hissetme

* Güven sorunları

* Aldatma ve güvenin yeniden yapılandırılması

* Kıskançlık

* Yakınlık ve bağ kurma güçlükleri

* İhtiyaç ve beklentileri ifade etmekte zorlanma

* Eleştiri, savunma, küçümseme ve geri çekilme döngüleri

* Evlilik ve ilişki içerisindeki rol ve sorumluluklar

* Ailelerle ilgili sınırlar

* Ebeveynliğe geçiş gibi yaşam değişimleri

* Ayrılık veya ilişkiye devam etme konusunda yaşanan kararsızlıklar gibi ilişkinin farklı alanları ele alınabilir.

Gottman Çift Terapisi Nasıl Yapılır?

Gottman çift terapisi yalnızca çiftin tartıştığı konuları konuştuğu bir süreç değildir. Terapi başlangıcında ilişkinin genel yapısını anlayabilmek için çiftin ilişki öyküsü, ilişkinin güçlü yönleri, çatışma alanları, iletişim biçimleri, duygusal yakınlığı ve tekrar eden ilişki döngüleri değerlendirilir.

Çiftlerin birbirleriyle nasıl iletişim kurduğu kadar, tartışma sırasında ne olduğu da önemlidir. Örneğin bir partner kendisini duyurabilmek için giderek daha fazla konuşuyor, eleştiriyor veya tepki gösteriyor olabilir. Diğer partner ise tartışmanın yoğunluğundan korunmak amacıyla geri çekiliyor ya da konuşmayı tamamen bırakıyor olabilir. Bu durumda yalnızca tartışılan konuya değil, çiftin birlikte içine girdiği bu döngüye bakılır.

Terapi sürecinde çiftlerin birbirlerini daha iyi duyabilmeleri, duygularını ve ihtiyaçlarını daha açık ifade edebilmeleri, çatışmaları daha yapıcı biçimde yönetebilmeleri ve ilişkilerindeki olumlu bağı güçlendirebilmeleri üzerine çalışılır.

Gottman Yaklaşımında İlişkideki Dört Atlı

Gottman yaklaşımında ilişkilerde çatışmayı yoğunlaştırabilen bazı iletişim örüntüleri özellikle ele alınır.Bunlar eleştiri, savunma, küçümseme ve duvar örme ya da geri çekilme olarak tanımlanan dört iletişim biçimidir. Örneğin bir partnerin yaşadığı bir sorunu anlatmak yerine doğrudan diğerinin karakterini eleştirmesi, karşı tarafın kendisini korumak için hemen savunmaya geçmesine neden olabilir.

Tartışma devam ettikçe küçümseyici ifadeler veya alay ortaya çıkabilir. Çatışmanın yoğunluğu arttığında partnerlerden biri tamamen geri çekilebilir. Böylece çift aslında konuşmaya başladığı konudan uzaklaşıp tekrar eden bir ilişki döngüsünün içerisine girebilir. Çift terapisinde amaç bu örüntüleri suçlama konusu yapmak değil, çiftin bunları fark edebilmesini ve birbirlerine farklı biçimlerde ulaşabilmesini desteklemektir.

İlişkide Tekrarlayan Döngüleri Anlamak

Bazen çiftler her seferinde farklı bir konu hakkında tartışıyor gibi görünür. Ev işleri, aileler, para, çocuklar, telefon kullanımı veya birlikte geçirilen zaman tartışmanın görünür konusu olabilir. Ancak tartışmaların altında benzer duygusal ihtiyaçlar bulunabilir.

Bir partner aslında “Ben senin için önemli miyim?” duygusuyla daha fazla yakınlık ararken, diğer partner “Ne yaparsam yapayım yeterli değilim” hissiyle geri çekilebilir. Biri daha fazla tepki gösterdikçe diğeri uzaklaşabilir; diğeri uzaklaştıkça ilk partner kendisini daha yalnız ve önemsiz hissedebilir. Bu noktada çift terapisinde yalnızca “kim ne söyledi?” sorusuna değil, ilişkinin altında tekrar eden bu döngünün nasıl oluştuğuna da bakılır.

Aldatma Sonrası Çift Terapisi

Aldatma, birçok çift açısından ilişkide güven duygusunu ciddi biçimde sarsan bir deneyim olabilir. Aldatma sonrası çift terapisinde yalnızca yaşanan olayın ayrıntılarına değil; ortaya çıkan güven kaybına, incinmeye, sorulara, öfkeye ve ilişkinin bundan sonra nasıl devam edeceğine ilişkin belirsizliğe de alan açılır.

Bazı çiftler ilişkiye devam etmek ve güveni yeniden inşa etmek isterken, bazı çiftler ise ilişkilerinin geleceği konusunda henüz net olmayabilir. Bu süreçte terapinin amacı çift adına ilişkiye devam etme veya ayrılma kararı vermek değildir. Çiftin yaşananları anlamlandırabilmesi, ihtiyaçlarını ifade edebilmesi ve ilişkileri hakkında daha sağlıklı bir değerlendirme yapabilmesi desteklenir.

Çift Terapisine Ne Zaman Gidilir?

Çift terapisine başvurmak için ilişkinin ciddi bir kriz içerisinde olması gerekmez. Sürekli aynı tartışmaların yaşanması, konuşmaların hızla çatışmaya dönüşmesi, partnerlerden birinin giderek uzaklaşması, ilişkide yakınlığın azalması veya güven sorunlarının ortaya çıkması çift terapisine başvurmayı düşündüren nedenlerden bazıları olabilir.

Bunun yanında ilişkilerinde belirgin bir kriz yaşamayan çiftler de birbirlerini daha iyi anlamak, iletişimlerini güçlendirmek veya büyümeden önce bazı sorunları ele almak amacıyla çift terapisine başvurabilir. Çift terapisine ne zaman başlanacağı konusunda herkes için geçerli tek bir eşik yoktur. Çiftlerden biri veya her ikisi ilişkide yaşanan bir konunun kendi başlarına çözülmesinin giderek zorlaştığını düşünüyorsa terapi seçeneği değerlendirilebilir.

Çift Terapisinde İlk Seans Nasıl Geçer?

İlk görüşmede çiftin yalnızca son yaşadığı tartışmaya odaklanılmaz. İlişkinin nasıl başladığı, zaman içerisinde nasıl değiştiği, çiftin güçlü yönleri, bugün yaşanan güçlükler ve her iki partnerin terapi sürecinden beklentileri değerlendirilir. Terapi sürecinin hedefleri de çiftle birlikte belirlenir.

Gottman yaklaşımında değerlendirme önemli bir yer tuttuğu için terapi başlangıcında ilişkiyi daha bütüncül biçimde anlamaya yönelik çalışmalar yapılabilir.

Çift Terapisi Ne Kadar Sürer?

Çift terapisinin süresi her çift için aynı değildir. İlişkide yaşanan güçlüklerin niteliği, sorunların ne kadar süredir devam ettiği, çiftin terapi hedefleri, güven kırılması veya aldatma gibi süreçlerin bulunup bulunmadığı ve çiftin terapiye katılımı sürecin uzunluğunu etkileyebilir.

Bu nedenle Gottman çift terapisi veya genel olarak çift terapisi için herkes açısından geçerli sabit bir seans sayısı vermek doğru değildir. Terapi süreci yapılan değerlendirmeler ve çiftin ihtiyaçları doğrultusunda şekillendirilir.

Çift Terapisine Yaklaşımım

Çiftlerle yürüttüğüm çalışmalarda Gottman Çift Terapisi'nin yapılandırılmış yöntemlerinden yararlanırken, çiftin yalnızca bugün yaşadığı tartışmalara odaklanmıyorum. Partnerlerin geçmiş ilişkisel deneyimlerini, bağlanma biçimlerini, birbirlerinden beklentilerini ve ilişki içerisinde tekrar eden duygusal örüntülerini de dikkate alıyorum.

Bazen bugünkü bir tartışmanın yoğunluğu yalnızca tartışılan konuyla ilgili olmayabilir. Partnerlerden birinin eleştirildiğinde hissettiği yetersizlik, diğerinin uzaklaşma karşısında yaşadığı terk edilme veya yalnızlık hissi geçmiş ilişkisel deneyimlerle de bağlantılı olabilir. Bu nedenle terapi sürecinde hem çiftin bugün birlikte oluşturduğu ilişki dinamiklerine hem de partnerlerin bu ilişkiye getirdiği bireysel deneyimlere bakmayı önemsiyorum. Her çiftin ilişkisi kendine özgüdür. Bu nedenle terapi süreci de çiftin ihtiyaçları, ilişki dinamikleri ve terapi hedefleri doğrultusunda birlikte şekillendirilir.

İstanbul'da Çift Terapisi

İstanbul'da çift terapisi desteği almak isteyen çiftler için yüz yüze görüşmeler Eyüp'teki kliniğimizde gerçekleştirilmektedir. Şehir dışında yaşayan ya da görüşmelere uzaktan katılmayı tercih eden çiftler için online çift terapisi seçeneği de bulunmaktadır.

Gottman Çift Terapisi yaklaşımıyla yürütülen görüşmelerde ilişkinin ihtiyaçları, tekrar eden çatışma döngüleri, iletişim güçlükleri, güven sorunları ve duygusal yakınlık birlikte ele alınır.

Eyüp'te yüz yüze ya da online çift terapisi için Klinik Psikolog Tuba Senay Yazaroğlu Teker ile randevu oluşturabilir, terapi süreci ve güncel görüşme koşulları hakkında iletişim kanallarımız üzerinden bilgi alabilirsiniz.